تفاوت اسباب بازي با اسبابِ بازي

محل تبلیغات شما محل تبلیغات شما

اگر هرگونه سوال و یا اشکالی در رابطه با این زمینه و یا هر زمینه تحصیلی
مانند: مدرسه ، دانشگاه ، کنکور ، ارشد ، دکتری ، نظام وظیفه و... دارید ؛

...کافیست با ما تماس بگیرید

شماره تماس از خط ثابت 02170705003

پاسخگویی از ۸ صبح تا ۱۲ شب حتی ایام تعطیل




1696359



نياز به داشتن اسباب بازي براي کودکان نيازي واقعي و غير قابل انکار است. کودکان براي بازي به هر چيزي متوسل مي شوند، گاه ريش پدر، گاه گوشواره مادر، گاه عصاي پدربزرگ و زماني انگشتانه مادربزرگ. آنها براي بازي کردن نياز به ابزار و اسباب دارند و تحت هر شرايطي که باشند، آن را براي خود فراهم مي کنند.


بايد به اين نکته توجه داشته باشيم که بين اسبابْ بازي و اسبابِ بازي تفاوت وجود دارد. هنگامي که از اسبابْ بازي سخن مي گوييم منظور توليدات صنعتگران و کارخانه هاست که اسباب بازي هايي مانند توپ، عروسک، ماشين، تفنگ، آدم آهني، انواع لگوها، پازل ها و … را مي سازند و به بازار عرضه مي کنند ولي اسبابِ بازي وسايلي هستند که بدين منظور ساخته نشده اند و کودک با کمک قوه تفکر، تخيل و خلاقيت خويش از آنها استفاده مي کند که بعضي از آنها اسبابْ بازي هاي ساخته شده کارخانجات مفيدتر، سازنده تر و ارزان تر هستند.


موادي مانند خاک، شن، ماسه، آب، برف، چوب، گل، سنگ، کاغذ، وسايل دورريختني و … که مورد علاقه کودکان ملل مختلفند جزء اين دسته محسوب مي شوند.


نکته قابل توجه اين است که بر خلاف «اسبابْ بازي» که دامنه تنوع محدودي دارد، اسبابِ بازي نامحدود است. وقتي کودکي بر تکه چوبي سوار شده و به خيال خود اسب سواري مي کند، در واقع چوب برايش نوعي اسبابِ بازي است.


هنگامي که چادر مادر را به عنوان ديوار خانه اش مورد استفاده قرار مي دهد، چادر برايش اسبابِ بازي است.


هنگامي که با قاشق بر قابلمه مي کوبد، هم قاشق و هم قابلمه برايش حکم اسبابِ بازي را دارد.


اسبابِ بازي معمولاً به عنوان «اسباب بازي» خريد و فروش نمي شود و هر چيزي مي تواند به عنوان اسبابِ بازي مورد استفاده کودک قرار گيرد. کودکان همان گونه که به «اسباب بازي» نيازمندند به «اسبابِ بازي» هم احتياج دارند.


مربيان و والدين با آگاهي از اين امر مي توانند به اين پديده، خلاقانه دامن بزنند و اطمينان داشته باشند که با استفاده غير متعارف از ابزارهاي پيراموني موجب پرورش خلاقيت فرزندشان مي شوند.


رعايت اعتدال در فراهم آوردن «اسبابْ بازي» و «اسبابِ بازي» مي تواند سلامت و شادابي آتي فرزندان مان را بيمه کند.(1)


همان طور که بيان شد، اسباب بازي ها بر روح و روان کودک تأثير گذاشته و در رشد و تکامل و شخصيت کودک مؤثر است ولي اگر چنانچه همين اسباب بازي بر اساس اصول روانشناسي و تربيتي انتخاب نشود، اثرات منفي و مخربي بر روح و روان کودک خواهد گذاشت. لذا تأکيد مي شود که والدين و مربيان در تهيه و انتخاب اسباب بازي اطلاعات و آگاهي هاي لازم را کسب نموده و نهايت دقت را داشته باشند. متأسفانه دقتي که بعضي از والدين در خريد وسايل غير ضروري و تشريفاتي منزل به خرج مي دهند بيشتر است تا خريد اسباب بازي هايي که به نظر روانشناسان تأثير بسزايي در رشد شخصيت کودک دارد.


اسباب بازي ها را متناسب با سن، رشد (سن عقلي)، رغبت و تمايلات، استعدادها، قدرت جسمي و جنس کودک انتخاب کنيد. اين وسايل بايد شامل اشيايي باشد که کودک را در آموختن هماهنگي چشم و دست، تناسب اشکال و رنگ ها، برآورد ارزش اين کارها و جور کردن اشکال و قالب ها، دستکاري کردن، تغيير دادن و در جستجوي جزئيات برآمدن ياري رساند.(2)


ويژگي هاي اسباب بازي مناسب


براي کودکان


امروزه با توجه به پژوهش هايي که در مورد کودک و دوره کودکي و بخصوص سال هاي اوليه کودکي شده است، پي برده ايم که کودک چگونه ياد مي گيرد، چه چيزي به يادگيري او کمک مي کند، رشد فکري اش چگونه است و چگونه مي توان اين رشد فکري را تقويت و پرورش داد.


همچنين مي دانيم که در اين دوره کودک به چه چيزهايي علاقه مند است، کودکان عموما به اسباب بازي علاقه فراواني نشان مي دهند و به اين سبب مي توان از اسباب بازي ها به عنوان ابزاري براي رشد و تکامل آنان استفاده کرد.


در ميان فعاليت هاي رواني و بدني کودکان، بازي اهميت فراواني دارد و اسباب بازي در زندگي آنان نقش مهم و مؤثري را ايفا مي کند.


در واقع همان طوري که از بدو تولد، جسم کودک به غذا و ويتامين هاي مختلف و مفيد احتياج دارد و بدان وسيله رشد و نمو مي کند، روح و روان او نيز احتياج به تغذيه دارد. اسباب بازي براي کودکان نوعي غذاي روحي و رواني به شمار مي رود و بنابراين مي توان گفت که يکي از نيازهاي مهم آنان به حساب مي آيد و جزئي از زندگي آنان را تشکيل مي دهد.


اسباب بازي هاي کودکان چنانچه با دقت و بر طبق اصول روانشناسي و هدف هاي آموزشي انتخاب شوند، در زندگي اجتماعي و رواني و در رشد فکري و تربيتي آنان بسيار مؤثر خواهد بود. به همين جهت است که روانشناسان و مربيان مشهوري چون «منتسوري»، «والن»، «کلاپارد»، «دوبس» و دکتر «هوشيار» در اين زمينه به تفصيل بحث کرده و بازي و اسباب بازي را در رشد فکري و تربيت قواي عقلاني کودک مؤثر دانسته اند.


کودکان هنگام بازي مخصوصا با اسباب بازي هايي که جنبه فکري و آموزشي دارند بهتر مي توانند به فعاليت هاي مختلف ذهني، حرکتي و رواني بپردازند.


از نظر روانشناسي بايد دانست که تمايل کودکان به بازي و علاقه شديد آنها به اسباب بازي، يکي از علايم سلامت عقل، کنجکاوي و هوشياري آنان است.(3)


از آنجا که امروزه خريد اسباب بازي براي کودکان عموميت يافته است، والدين بايد در اين مورد دقت کافي مبذول دارند تا اسباب بازي را انتخاب کنند که به سلامت و رشد جسمي، رواني، فکري و اجتماعي آنان کمک کند.


متأسفانه بسياري از والدين گمان مي کنند که اسباب بازي ها فقط براي تفريح و سرگرمي کودکان درست شده اند و بسياري از سازندگان اسباب بازي ها نيز به جنبه هاي تجاري و مصرفي اسباب بازي ها پرداخته اند و از اين نکته مهم غافلند که کودکان خردسال در سنيني که با اسباب بازي هاي خود به بازي سرگرم مي شوند، شخصيت و فکر آنان نيز در اين مرحله از زندگي شکل مي گيرد. از اين رو انتخاب و تهيه نوع مناسب اسباب بازي براي کودکان در سنين مختلف بسيار مهم و تعيين کننده است.


ويژگي هاي اسباب بازي مناسب


عبارتند از:


1ـ اسباب بازي بايد همواره مناسب سن، مطابق علايق و درخور توانايي هاي ذهني و رشدي کودک باشد. نه آنقدر سخت و پيچيده باشد که کودک عاجز از بازي با آن شود و نه آنقدر ساده و آسان باشد که علاقه کودک را از بين برده و در او ايجاد خستگي نمايد. همچنين به لحاظ فيزيکي به گونه اي ساخته شده باشد که به راحتي در دستان کودک قرار گرفته و با آن بازي کند به طوري که کودک آن را با کمال ميل بپذيرد و در حين بازي از آن واقعا لذت ببرد.


در حقيقت چون خواسته ها و تمايلات کودکان به لحاظ فيزيولوژي و روانشناسي در سنين مختلف فرق مي کند، پس بهتر است در هر سن و سالي اسباب بازي مناسب همان سن را براي آنان تهيه کنيم تا موجب رشد عقلي و شخصيت آنها شود.(4)


به عبارت ديگر چون رشد جسمي، ذهني، رواني و اجتماعي يک کودک نُه ساله با کودک سه ساله متفاوت است و اسباب بازي اي که براي يک کودک نُه ساله ساخته شده به درد يک کودک سه ساله نمي خورد، دادن اين اسباب بازي به او برايش فشار روحي و رواني ايجاد مي کند و کودک خود را در بازي با آن ضعيف و ناتوان مي يابد و خسته و عصبي شده و ممکن است اسباب بازي را پرت کرده و يا اينکه با پا بر روي آن بکوبد و يا اينکه احساس تنفر در او ايجاد کند. لذا پيشنهاد مي گردد که در مراکز تهيه و توليد اسباب بازي از متخصصين روانشناسي و تعليم و تربيت استفاده شده و اسباب بازي ها واقعا بر مبناي نظرات کارشناسانه و متناسب با سنين کودکان ساخته شود.


2ـ اسباب بازي بايد چنان باشد که ذهن کودک را برانگيزد و او را به سوي سازندگي، خلاقيت و نوآوري سوق دهد. اسباب بازي هايي که به طور کامل ساخته شده و کودک کار کمتري بر روي آنها انجام مي دهد (اسباب بازي هاي کوکي)، قواي فکري کودک را بلااستفاده مي گذارد و او را تبديل به موجودي تماشاگر، منفعل و ناظر ساخته هاي ديگران مي کند و کودک را که ميل به کاوشگري و کنجکاوي دارد و سعي مي کند اسباب بازي را قطعه قطعه کند تا ميل دروني اش را کند، دلسرد مي کند. در حالي که لگوها و قطعات ساختمان سازي که کودک با آن چيزهاي مختلفي مي تواند بسازد، جعبه کفش، جعبه مقوايي بزرگي که مي تواند داخل آن بنشيند و اداي قايق سواري، هواپيماراني، اتومبيل راني و غيره را در بياورد،(5) گل رس، شن و خمير بازي که با آنها دست به آفرينش، خلاقيت و نوآوري مي زند، مي تواند چيزهاي گوناگوني بسازد، هر طور که دلش مي خواهد به آنها شکل بدهد، خراب کند و دوباره بسازد، کودک را به سوي خلاقيت و نوآوري سوق مي دهد.


3ـ اسباب بازي خوب بايد به واقعيت نزديک باشد تا کودک از راه بازي با زندگي آشنا شود. مثلاً قيچي براي بريدن، سوزن براي دوختن، خمير بازي براي شکل دادن اجسام واقعي و تخيلي و ورزيدگي دست و انگشتان، انواع مدادها و وسايل رنگ آميزي براي شناخت رنگ ها، انواع پازل ها، لگوها و وسايل پيچ و مهره اي که به هماهنگي بين حرکات چشم و حرکات ظريف دست کمک کند.(6)


4ـ سبب رشد و پرورش مهارت ها و توانايي هاي بدني کودک شود. اسباب بازي مطلوب علاوه بر پرورش قواي ذهني، رواني، عاطفي، اجتماعي، خلاقيت و استعداد بايد توانايي کودک را در زمينه استفاده از اعضاي بدن رشد دهد.


5ـ اسباب بازي ساخته شده هر چقدر بتواند حواس بيشتري از کودک را به کار گيرد لذت بيشتري ايجاد مي کند و مناسب تر است. کودکان آن چيزي را که لمس کنند، ببينند و بشنوند بيشتر از آن لذت مي برند تا چيزهايي که فقط مشاهده کننده آن باشند.


6ـ اسباب بازي خوب مي تواند تصورات و تخيلات کودک را گسترش بخشد و ميل کنجکاوي و اکتشاف را در او پرورش دهد.


7ـ اسباب بازي هايي مناسبند که کودک روي آنها کار کند، با دست آنها را بپيچاند، بچرخاند، خم کند، ببرد (قطع کند)، رنگ آميزي کند يا علامت بگذارد، اسباب بازي هايي که به طرق مختلف بتوان از آن استفاده کرد، بتوان به شکل هاي گوناگون در آورد، آنها را بست و محکم کرد و توسط آنها اشکال مختلف ساخت، کودکان دوست دارند اشياء را لمس کنند سبک و سنگين نمايند و وضعيت ساخت آنها را بفهمند. گل رُس، شن، خمير بازي، لگوها و قطعات ساختمان سازي، وسايل پيچ کردني، نقاشي با آبرنگ، نقاشي انگشتي يا با مداد شمعي و مداد رنگي بيشتر داراي چنين خصوصياتي هستند و کودک فعال است و مي تواند بر روي آنها کار کند و تغييراتي که ايجاد مي کند مشاهده نمايد.(7)


8ـ اسباب بازي ها بايد مستحکم و آنقدر با دوام باشند که کودکان مدت طولاني با آنها کار کنند، از نظر ظاهر جذاب و زيبا باشند تا کودکان با اصول طراحي آشنا شوند، داراي تنوع و قابليت تغيير داشته و در فعاليت هاي آموزشي گوناگون مورد استفاده قرار گيرند.


9ـ کيفيت و اندازه اسباب بازي نيز بايد با سن و هيکل (قد و قواره) کودک متناسب باشد. دست و قد بچه به آن برسد. اسباب بازي به اندازه اي کوچک نباشد که کودک آن را به زحمت ببيند مثلاً سوراخ هاي دانه هاي رنگي آنقدر ريز نباشد يا طول دانه ها آنقدر زياد نباشد که نتوانند نخ را از انتهاي آن بيرون بکشند، يا سر نخ آنقدر شُل نباشد که به داخل سوراخ دانه تسبيح نرود. همچنين اسباب بازي آن اندازه بزرگ نباشد که قدش به آن نرسد مثلاً وقتي عروسکي براي دخترتان مي خريد به اندازه اي باشد که او بتواند آن را روي پاي خود دراز کرده و براي آن لالايي بگويد و يا به صورتي انعطاف پذير باشد که بتواند به آن لباس بپوشاند و با آن بازي کند.


10ـ اسباب بازي بايد متناسب با جنس، ذوق و علايق کودک باشد. در زمينه نقش جنسيت در انتخاب بازي به وسيله کودکان تحقيقات زيادي صورت گرفته است.


«ترمن» فهرستي از بازي ها را تنظيم کرد و ارائه داده است که نشانگر تفاوت علاقه دختران و پسران است. دختران به بازي هاي عروسک بازي، مهمان بازي، طناب بازي، پذيرايي، آشپزي، تشکيل کلاس درس، بافندگي، خياطي و معمابازي علاقه دارند و پسران به ابزارهاي مکانيکي چون ماشين، تفنگ بازي، دوچرخه سواري، تيله بازي، کشتي، بُکس، فوتبال و فرفره بازي علاقه دارند.


نکته مهم اينکه اگر والدين مشاهده کردند که پسر آنها مثلاً عروسک بازي مي کند و يا بالع آنها تفنگ بازي مي کند بهتر است حساسيتي نشان ندهند و به آنان نگويند که اين بازي ها مربوط به دختران يا پسران است. به طور طبيعي در سنين 7 ـ 8 سالگي تفاوت هاي جنسي آشکار شده و هر کدام به سوي بازي هايي خواهند رفت که مطابق با طبيعت و انتظارات جامعه از آنان است.


11ـ اسباب بازي بايد وسيله اي باشد هماهنگ با ارزش ها و معيارهاي جامعه اي که کودک در آن زندگي مي کند. چنين وسيله اي سبب مي شود که کودک از آغاز کودکي، ضمن نخستين تجربه هاي زندگي، بسياري از ارزش هاي معمول در جامعه را بشناسد.


بر طبق نظر روانشناسان کودک خود را با ويژگي هاي اسباب بازي ها همانندسازي کرده و از آنها الگو مي گيرد. يک اسباب بازي مطلوب بايد با ديگر وسايل و ارزش هاي موجود در آن جامعه تناسب داشته باشد. به طور مثال براي يک کودک پرورش يافته در دامن يک زن مسلمان ايراني، عروسک خارجي اسباب بازيِ چندان مطلوبي نيست و باعث بدآموزي و تقليد کودک از آن مي شود.(8)


12ـ اسباب بازي بايستي انگيزه و محرک مناسب به همراه داشته باشد و بتواند کودک را جلب نمايد. اگر بازي با اسباب بازي توأم با موفقيت باشد، کودک به ادامه بازي ترغيب مي گردد مثلاً وقتي کودک قطعات رنگي را بر اساس رنگ خاصي هماهنگ مي کند يا پازلي را حل نمايد، احساس موفقيت مي کند و اين موفقيت در حکم پاداشي است که وي دريافت مي نمايد.(9)




+برند هاي مختلف اسباب بازي
+بهترين برند اسباب بازي
+تصاويري از اسباب بازي هاي ايراني"/>
ãäÈÚ

مشخصات

تبلیغات

محل تبلیغات شما
محل تبلیغات شما
عکس آقای خامنه ای

آخرین جستجو ها

اگر هرگونه سوال و یا اشکالی در رابطه با این زمینه و یا هر زمینه تحصیلی
مانند: مدرسه ، دانشگاه ، کنکور ، ارشد ، دکتری ، نظام وظیفه و... دارید ؛

...کافیست با ما تماس بگیرید

شماره تماس از خط ثابت 9099071613

شماره تماس دوم از خط ثابت 02170705003

پاسخگویی از ۸ صبح تا ۱۲ شب حتی ایام تعطیل